Zomerzone Haarlem
De gemeente Haarlem wil de problemen in Haarlem-Oost aanpakken door in overleg met bewoners zowel op het ruimtelijke als sociale vlak concrete plannen te ontwikkelen en deze op korte termijn uit te voeren. Daarnaast wordt gewerkt aan een lange termijn visie voor Haarlem-Oost. In die visie worden de ambities, uitgangspunten en doelstellingen voor gewenst ruimtelijke ontwikkeling van Haarlem-Oost richting 2040 toe vastgelegd.
Betere aansluiting
In samenwerking met Max van Aerschot, stadsbouwmeester van Haarlem, is in aanvulling op deze plannen van de Gemeente de vraag geformuleerd hoe de wijken in Haarlem-Oost en Zomerzone in het bijzonder beter op het centrum en elkaar kunnen worden aangesloten en de leefbaarheid van het oostelijke deel van de stad kan worden vergroot.
Een drietal bureaus zijn benaderd om in en om de wijk onderzoek te verrichten naar mogelijke (fysieke) maatregelen om verbeteringen aan te brengen zowel in de wijk zelf als de positie van de wijk in een grotere context.
Aan de hand van een ruimtelijke analyse is voor Zomerzone een integraal raamwerk voor de openbare ruimte opgesteld. In dit raamwerk zijn de reeds in ontwikkeling zijnde plannen van de Gemeente Haarlem opgenomen. Primaire aandachtspunten waren de structuurbepalende elementen zoals de Hoofdgroenstructuur, de Waterstructuur, de fysieke verbindingen met het omringende gebied etc.
Aanvullend zijn de diverse woonbuurten in Zomerzone geanalyseerd waarbij gekeken is naar de bestaande zwakke en sterke punten, hun onderlinge relaties en hun positie in het integrale raamwerk. Aan de hand daarvan zijn een aantal uitspraken / aanbevelingen gedaan die enerzijds strategisch van aard zijn, gericht op de lange termijn. Anderzijds zijn het concrete voorstellen waarmee, indien wenselijk, op korte termijn mee aan de slag kan worden gegaan.
Gunstige ligging
Haarlem-Oost heeft alle potentie, het heeft veel groen en water, het centrum van Haarlem is dichtbij, je bevindt je op slechts 20 minuten van Amsterdam en in 10 minuten ben je op Schiphol. Kortom het heeft een gunstige ligging, maar hoe wordt deze potentie aangewakkerd?
In de (nabije) toekomst wordt een aantal structurele verbeteringen t.a.v. het verkeerssysteem van Haarlem doorgevoerd, waardoor zowel de Schipholweg, de Amsterdamsevaart, de Schalkwijkerstraat als de Prins Bernhard laan een andere verkeersdruk en betekenis voor het gebied krijgen.
Diverse aanbevelingen
Naar aanleiding van een uitvoerige analyse komt bureau Citythoughts met een aantal zeer interessante korte- en lange termijn aanbevelingen.
Haarlem is moeilijk te bereiken, zowel met het OV als per auto. Er zijn plannen voor het aanleggen van de Oostweg en de Mariatunnel, zo wordt er als het ware een ringweg gecreerd. Maar is dat wel wenselijk? Citythoughts stelt dat hoewel het goed is dat de Amsterdamse vaart door de Oostweg zal worden ontzien er gewaakt moet worden dat de Prins Bernhardlaan geen ontbrekende schakel in een nieuwe ringweg wordt. De gemeente moet kiezen voor een U vormige ring waarbij de automobilist moet kiezen tussen toegangsweg Haarlem-Noord of Haarlem-Zuid. Ook adviseert het bureau om de toekomstige Mariatunnel te verlengen waardoor er een enorme winst aan openbare ruimte plaats vindt.
Suboffice (architectenbureau) heeft gekeken naar de groenstructuur en de openbare ruimte in de wijk. De wijk bestaat voor een aanzienlijk deel uit groen wat nu onderbenut wordt en op diverse manieren een hoogwaardige kwaliteit aan het gebied zou kunnen toevoegen.
Ze hebben op drie schaalniveaus (Haarlem, Zomerzone en buurtjes) onderzoek gedaan naar wat de kansen zijn bij het inzetten van groen en recreatiegbeiden als verbinding tussen de diverse stadsdelen.
Zij constateren dat de huidige voorzieningen en het groen in de wijk niet op elkaar aansluiten en geen wijkoverstijgende betekenis hebben. Door de oevers van de Liede en de Spaarne een functie te geven en te koppelen aan de wijk worden het aantrekkelijke woon en recreatieplekken. Verder adviseren zij om het element water komt tot zijn/haar recht te laten komen door de Bernhardbrug aan te passen zodat gebruikers daadwerkelijk zien dat ze water oversteken.
Bureau 5F10 (landschapsarchitectuur en stedenbouw) heeft zich verdiept in mogelijkheden om, door middel van nieuwe verbindingen en transformatie, Haarlem-Oost zowel van binnen als naar buiten toe beter te ontsluiten. Zij stellen voor om nieuwe bruggen en fietsroutes aan te leggen zodat het centrum en Haarlem-Oost beter op elkaar aansluiten. De Prins Bernhardlaan moet een stadsstraat worden met geconcentreerde winkelvoorzieningen in plaats van de huidige doorgaand verkeersader. Ook pleiten ze voor een ruimtelijke relatie tussen het Burgemeester Reinaldapark en het Slachthuisterrein waarbij het park betere voorzieningen dient te krijgen en uitgebreid zou worden tot aan de Slachthuisbuurt.


Alle drie de onderzoeken zijn voorzien van sprekende beelden die direct tonen wat de studies voor de leefomgeving kunnen betekenen.
De bewoners zijn blij met direct bruikbare en relatief kleine ingrepen als het aanleggen van een steiger met aanlegplekken waar horeca en marktjes zich kunnen vestigen of het aanleggen van een buitenplaats met voorzieningen voor alle bevolkingsgoepen in de wijk zoals een pluktuin, speeltuin of barbequevlonder.
En ook de grotere ambities van de teams vonden gehoor bij de bewoners. Zoals het voorstel om de Prins Bernhardlaan te wijzigen van een centrale as in een stadsstraat en het verlengen van de geplande Mariatunnel. Meer functies plaatsen in het Reinaldapark en zorgen voor een betere aansluiting tussen het park en het slachthuisterrein zien bewoners ook als een grote kans op verbetering van de leefbaarheid in de wijk.
Stadsbouwmeester Max van Aerschot heeft al meerdere studies laten verrichten naar Haarlem-Oost en na afloop van deze presentatie werd het duidelijk dat de bewoners en andere belanghebbenden nu genoeg studies hebben gezien en het tijd is voor concrete acties. Naar alle waarschijnlijkheid wordt van de zomer tussen de studies een keuze gemaakt naar de meest aansprekende en uitvoerbare plannen.

