Column 'Laserstralen en puntenwolken op Soestdijk'
december 2009
Ja, u leest het goed, paleis Soestdijk is gelaserd. Het paleis mag dan een oud gebouw zijn, maar om het goed in de vingers te krijgen worden de nieuwste technieken gebruikt.
Voor de nieuwe bestemming en de restauratie is het noodzakelijk om over actuele en accurate plattegronden te beschikken. De bestaande tekeningen van Soestdijk waren gedateerd en van twijfelachtige kwaliteit, zodat een compleet nieuwe inmeting nodig was. Gebeurde dat vroeger handmatig met meetlat en papier, tegenwoordig zijn er allerlei geavanceerde technieken. Vooral de complexiteit van het paleis met zijn gebogen vormen, hoekjes en kantjes vroeg om een andere aanpak. Bij het Scheepvaartmuseum was al ervaring opgedaan met 3Dscan-technieken en eind 2008 is een begin gemaakt met de laserscan van Soestdijk.
Er moest veel gebeuren: scannen van het hoofdgebouw, de bijgebouwen en tuinsieraden en het landmeetkundig inmeten van een groot deel van het landgoed. Maar hoe werkt zo'n laserscan eigenlijk? De essentie van laserscanning is dat vanuit een scanopstelling automatisch een groot aantal laserpulsen wordt afgevuurd en de reflecties daarvan worden opgevangen. Uit de richting van de puls en de reflectietijd wordt de positie van het reflectiepunt in de driedimensionale ruimte afgeleid. Obstakels, dus ook bezoekers van Soestdijk, kunnen dat proces verstoren. Dankzij een goede afstemming tussen de Rijksgebouwendienst, het scanbedrijf en de Stichting Openstelling Paleis Soestdijk is de uitvoering goed verlopen zonder al te veel overlast voor de bezoekers.
De meetgegevens hebben als resultaat een virtuele driedimensionale wandeling door historische bouwwerken en tuinen, omgeven door een wolk van kleurrijke punten. Fantastisch om te zien, maar nog onvoldoende voor de experts en technici om mee te werken. De 3D-informatie moest worden omgezet naar bruikbaar digitaal 2D-tekenwerk. Daarvoor is, naast de juiste software, vooral kennis, bouwkundig inzicht, interpretatie en precisie nodig. Gelukkig is deze expertise binnen de Rijksgebouwendienst aanwezig, zodat we nu beschikken over actuele en accurate (bouw)tekeningen. En die zijn onmisbaar bij de voorbereidingen van de renovatie en restauratie.
Jan Altenburg,
directeur Paleis Soestdijk