Scheepvaartmuseum Amsterdam
Het oorspronkelijke gebouw van Het Scheepvaartmuseum in Amsterdam is in 1656 gebouwd naar een ontwerp van stadsbouwmeester Daniël Stalpaert. Het is een eenvoudige structuur, die in negen maanden tijd is opgetrokken en is ontworpen als een pakhuis in het water. In de jaren zeventig werd het gebouw ingericht als museum, met een verwacht bezoekersaantal van 40.000. Vlak voor de sluiting in 2009 was dat gestegen tot 200.000. Op dit moment houdt het museum rekening met een groei tot ruim 300.000 bezoekers per jaar. Het gebouw was toe aan een opknapbeurt en vernieuwing. Het Scheepvaartmuseum was bijvoorbeeld het laatste rijksmuseum zonder klimaatsysteem. Daarnaast zijn de museumwensen van de tegenwoordige bezoeker veranderd.
Architectuur
Liesbeth van der Pol van Dok architecten (toen nog Atelier Zeinstra van der Pol), die ook het Depot van het Scheepvaartmuseum ontwierp, kreeg in 2005 van de Rijksgebouwendienst de opdracht om het museumgebouw aan te passen aan de wensen en eisen van de moderne tijd.
Een ingrijpende verbouwing in een monumentaal pand is geen gemakkelijke opgave. Het gebouw van het Scheepvaartmuseum is een gesloten gebouw met een streng classicistische opbouw. Dok architecten heeft in zijn renovatieplannen van het gebouw een modern eigentijds museum gemaakt zonder de historische kwaliteiten te verliezen.
Om te kunnen voldoen aan de grotere stroom bezoekers in het museum en de wensen van de huidige museumbezoeker koos de architect ervoor de binnenplaats te overkappen. De glazen kap steunt op een slank stalen frame. Het lijnenspel vormen een kompasroos en de kompaslijnen, die gebaseerd zijn op oude zeekaarten. Op deze plek, onder de kap, zal de bezoeker straks een keuze kunnen maken tussen de verschillende exposities.
Omvang
16.752 m2 bruto vloeroppervlakte
Locatie
Kattenburgerplein 1 Amsterdam
Opdrachtgever
De Rijksgebouwendienst gaf in 2005 de opdracht tot restauratie van het Scheepvaartmuseum.
Planning/status
In juni 2009 is de verbouwing gestart. In het voorjaar van 2011 is de renovatie van het casco afgerond en is de overkapping geplaatst. De officiële heropening van het museum was op 1 oktober in aanwezigheid van de Koningin. Op 2 oktober 2011 is het museum weer open gegaan voor het publiek.
Kunst
De Britse kunstenaar Nathan Coley maakte een kunstwerk in een van de trappenhuizen van het museum. Hij metselde een stenen muur uit oude bakstenen die per schip dezelfde route aflegden als de ballaststenen in de vroegere VOC-schepen. Zo ontstond met het kunstwerk ‘Bringing back the ballast’ een echo van de historie van het Scheepvaartmuseum.
- Meer informatie over het kunstwerk
- Kijk ook de website van het Scheepvaartmuseum
In de prijzen
De renovatie van het Scheepvaartmuseum kreeg een enthousiast onthaal in vakpers en bouwwereld. Na de heropening op 2 oktober 2011 viel het museum veelvuldig in de prijzen:
- oktober 2011: de Cobouw Award 2011 voor het beste utiliteitsproject
- november 2011: De Vernufteling van ingenieursorganisatie KiviNiria voor de geluidsarme en galm-absorberende vloer van de binnenplaats .
- april 2012: de Bouwtechniek Award voor deze innovatieve vloer.
- mei 2012: de Amsterdamse Architectuurprijs (de Gouden A.A.P)
Nominaties
- nominatie voor de Gulden Feniks van het Nationaal Renovatie Platform; uitreiking 6 juni
